Antisemiet in Israël: wie is het niet?

ethics

In een sarcastische column reageerde Roy Isacowitz in de krant Haaretz op de beschuldigingen van premier Netanyahu dat mensen die Israël boycotten klassieke antisemieten zijn in een modern jasje (Bibi has turned me into an ‘anti-Semite’). Het zal niemand verbazen dat er ook in Israël veel mensen tegen de bezetting en het racisme zijn. Het spectrum loopt van “Israël moet verdwijnen”, via een voorstanders van een 1-staat- of 2-statenoplossing, naar diegenen die al het land in Palestina en nog ver daarbuiten zien als een geschenk van God aan de joden – en alleen aan de joden. Daarnaast zijn er ook mensen die zich niet zozeer bezig houden met een definitieve “oplossing”, als wel met het aan de kaak stellen van onrechtvaardigheden. Vergelijk het maar met hoe in Nederland ook protest klinkt tegen de behandeling van met name minderjarige asielzoekers. Dat is geen revolutie, zelfs geen intentie om de Nederlandse staat drastisch te hervormen, nee, het is gewoon de opvatting dat een democratische rechtsstaat bepaalde verantwoordelijkheden met zich mee brengt.

Ook in Israël kun je heel goed kritiek hebben op de behandeling van asielzoekers, vluchtelingen of Palestijnen (en met name de families en kinderen), zonder dat je je bezig houdt met hoe de “ideale staat” eruit zou moeten zien. Dat is de verantwoordelijkheid van elk mens als moreel wezen en niet per definitie het gevolg van een ideologie. Jerry Haber schreef een aantal jaren geleden een interessante overpeinzing met betrekking tot ethische richtlijnen en hoe die in de handen van extremistische rabbijnen in hun tegendeel uitgelegd kunnen worden. Zo weten wij ook hoe in het christendom “Heb uw naaste lief” zowel exclusief als inclusief uitgelegd kan worden. De “naaste” kan worden gezien als lid van de eigen kring, familie, stam, land, ras etc., waardoor diegenen die er niet toe behoren geen recht hebben op onze liefde; maar je kunt het ook universeel zien als een oproep de mensheid als geheel als een verzameling van “naasten” te zien.

Isacowitz zegt  dat hij als jood in Israël zich geen zorgen meer hoeft te maken: de stellige uitspraken van Netanyahu maken hem tot een antisemiet, wat hij ook doet.  De anti-boycotwet heeft het expliciet over gebieden die door Israël gecontroleerd worden, dus als je bij de slijter de fles wijn uit de bezette Golanhoogte laat staan, is de logische volgende stap dat je swastika’s op de muren staat te spuiten.

Dat antisemitisme-gedoe is net als drugs. Je begint met iets kleins, zoals het vermijden van kruiden uit Gush Etzion, en voor je het weet komt er schuim uit je bek en neem je een shot zuivere Mein Kampf.

Isacowitz was altijd wel een beetje een buitenbeentje, zegt hij zelf. Een “anachronisme tussen zijn exclusieve en wraakzuchtige mede-joden”,  waarschijnlijk een niet-zionist, misschien zelfs wel een zelf-hatende jood, maar nooit was het bij hem opgekomen dat hij een antisemiet was. Gelukkig is dat nu helemaal duidelijk geworden. Al zal het nog wel met vallen en opstaan gaan: hij is te oud om het politieke roer om te gooien en als beginnend antisemiet zal hij ongetwijfeld nog wel eens een steekje laten vallen.

Hij hoeft zich nu niet meer in te houden als hij kritiek wil leveren op de minister-president die zo pro-Israël is:

als pro-Israël betekent dat je zo intellectueel oneerlijk bent als de minister-president, dan is antisemitisme toch net iets beter.

Israël, en dan de gevaarlijke lijn van het politiek zionisme die zich heeft voortgezet tot op de dag van vandaag, krijgt steeds meer critici onder prominenten die voorstander zijn van een boycot. Om er slechts enkelen te noemen: de fysicus Stephen Hawking, muzikanten als Roger Waters, Elvis Costello, Stevie Wonder, de regisseur Ken Loach, actrices Emma Thompson en Julianne Moore en vele, vele anderen.

Het zionistische project in z’n racistische en gewelddadige vorm wordt gesteund door mensen als Geert Wilders en Anders Breivik. Onder beroemde tegenstanders vinden we Mahatma Gandhi, Albert Einstein en Desmond Tutu. Aan u de keus.

Een rechtvaardige samenleving is niet hetzelfde als vrede. Niemand kan voorspellen wat de consequenties op lange termijn zullen zijn indien we de honger uit de wereld zouden helpen. Het is ook gevaarlijk naïef te denken dat er daarmee een betere wereld zou ontstaan. Honger en ziekte, voedsel en ecologie, oorlog en economie, er zijn talloze variabelen die kunnen werken als communicerende vaten: als je het ene verbetert, verslechtert het andere.

Maar juist omdat we niet weten wat de toekomst zal brengen, moeten we ons richten op wat ons op dit moment de juiste houding lijkt. Zoals een arts de behandeling van een slachtoffer van geweld niet mag laten afhangen van de aard van de patiënt. We moeten de retoriek van de Israëlische hardliners en hun trawanten elders in de wereld negeren. Een boycot – zeker van Israël – is nooit een doel op zich, doch vestigt de aandacht op een immorele, onaanvaardbare en volgens velen suïcidale situatie. Gandhi en Einstein hebben het aangevoeld, mensen als Roy Isacowitz, Gideon Levy en Amira Hass merken het nu aan den lijve.

Laat niemand zich illusies maken over de drijfveren van bedrijven die hun investeringen terugtrekken uit de bezette gebieden: dat zijn geen vrienden van de Palestijnen, anders waren ze er nooit aan begonnen. Het gaat gewoon om geld. Morele overwegingen moet je eerder zoeken in de culturele hoek. Maar samen kunnen ze misschien zorgen voor druk op die derde, beslissende factor: de politiek.

Hawking weet als geen ander dat elke oplossing tot nieuwe problemen leidt. Maar er blijft altijd het genoegen dat je niet voor niets hebt geleefd, wanneer jouw stukje van de puzzel een plaats heeft gekregen in wat we – misschien ten onrechte – de Werkelijkheid noemen. De intentie van het boycotten van Israël is zorgen voor meer rechtvaardigheid. De mensen die daar met hart en ziel voor ijveren zijn dezelfde mensen die straks, als de “oplossing” leidt tot nieuwe problemen, opnieuw zullen proberen het juiste te doen. Zonder dat verlangen, dat heilige moeten, zijn we verdoemd. We kunnen niet anders.

Engelbert Luitsz

5 comments for “Antisemiet in Israël: wie is het niet?

  1. Aleid Blink
    February 21, 2014 at 10:30 am

    De beschuldiging van antisemiet is me uiteraard niet vreemd. Ik herinner me goed dat ik bijna overgaf, toen het me de eerste keer overkwam nadat ik een brief had geschreven over de toestand in Palestina en een van de lezers daarvan in een antwoord daarop me daarvoor in bedekte termen uitmaakte. Ik had wel al begrepen dat dit een risico was, maar zo …! Ik ben sindsdien een lange weg gegaan, aangemoedigd door m.n. Israëliërs als Isacowitz, Uri Avneri en vele anderen, die me uitlegden waarom ik deze onzinnige beschuldiging naast me neer kon leggen. Kinderen weten hoe het zit als zij op een scheldpartij antwoorden: “Wat je zegt dat ben je zelf!” M.a.w. het zijn de Netanyahu’s met hun politieke ideeën die de werkelijke antisemieten zijn. Zij jagen de haat aan in de harten van de Palestijnen e.a. voor wie deze politiek een reële bedreiging zijn. Zij regeren d.m.v. angst en offeren hun jeugd op om die politiek in leven te houden, niet alleen psychisch maar ook fysiek. Een leven waarvan gelukkig velen beseffen dat het, als ze doorgaan, verdoemd is.
    Het is beter te worden uitgescholden voor antisemiet dan de ander daarvoor uitmaken.

  2. Richardkamp
    February 22, 2014 at 10:04 am

    Antisemiet moet je inmiddels zien als een eretitel, net als geux (bedelaars) indertijd geuzen werd.
    Wie nooit voor antisemiet werd uitgemaakt heeft zich nooit serieus met Israel bezig gehouden.
    De voortgaande holocaust propaganda haalt weinig meer uit, ondanks dat men net weer drie Duitsers van rond de 90 heeft opgediept, die Auschwitz bewakers geweest zouden zijn.
    Dat Auschwitz eengroot industrieel centrum was, synthetische olie, benzine en rubber, daar heeft men het vrijwel nooit over, evenmin dat het aantal Auschwitz doden gezakt is van vier naar één miljoen.
    De meer dan tien miljoen Duitse doden in WW II worden ook al zelden genoemd.

    • Aleid Blink
      February 22, 2014 at 10:18 am

      Dit gaat mij wat te ver. Er zingt een hoop rond op dat gebied. Feit is natuurlijk wel dat WOII behalve de holocaust meer ellende heeft veroorzaakt en dat dit ook aandacht verdient.

  3. richardkamp
    February 22, 2014 at 5:35 pm

    Wat gaat je te ver ?
    Wat ik vermeld zijn feiten.
    Meer ellende dan holocaust, er waren een vijftig tot zestig miljoen doden in totaal.
    Over zwaar gewonden, verdrevenen, en diegenen die elk bezit verloren, heb ik het dan nog niet.
    Ook niet over diegenen die tot 1990 onder het communistische juk zuchtten.

    • Aleid Blink
      February 25, 2014 at 2:21 pm

      Dat er wordt gestreden over het aantal joodse slachtoffers in Auschwitz is inderdaad een feit. En ook een feit is dat er joden op veel meer plaatsen direct of in kampen zijn gedood. Het is dus heel goed mogelijk dat men een en ander wat met elkaar verward. Maar wat doet het ertoe? Auschwitz staat symbolisch voor de Shoah de joden die daarin verdwenen zijn. Feit is ook dat Israël deze ellendige zaak misbruikt voor eigen politiek.

Comments are closed.