Een verrassend vredesplan

You may say I’m a dreamer, but I’m not the only one.
John Lennon

Palestinian_Peace_Dove_by_Latuff2

Cartoon van Carlos Latuff

De sociaaldemocratische partij Meretz in Israël heeft een plan gelanceerd dat moet leiden tot vrede tussen Israël en de Palestijnen. Meretz is een voorstander van een eigen staat voor de Palestijnen, is tegen het nederzettingenbeleid van de diverse regeringen en streeft naleving van de mensenrechten na. Meretz is zowel internationaal als zionistisch georiënteerd, wat volgens sommigen moeilijk te combineren valt, maar ze hebben wel een duidelijke lijn wanneer het gaat een rechtvaardige oplossing van het conflict.

Het plan behelst een route van vier jaar naar vrede, gebaseerd op het vredesinitiatief van de Arabische Liga (uit 2002). De Oslo-akkoorden moeten van tafel om plaats te maken voor een nieuwe overeenkomst. De Palestijnse staat moet per direct erkend worden, waarna onderhandelingen met de Palestijnse Autoriteit volgen. Er moet per direct gestopt worden met het bouwen en uitbreiden van nederzettingen. Palestijnse gevangenen moeten worden vrijgelaten en de road blocks op de Westelijke Jordaanoever moeten ontmanteld worden.

Het plan werd openbaar gemaakt door de voormalige Israëlische ambassadeur in Zuid-Afrika, Ilan Baruch. Baruch ziet de huidige regering als hoofdschuldige aan de vastgelopen onderhandelingen, en de toekomstige regering volgende maand belooft nog minder goeds.

Het onzegbare zeggen

De journalist Larry Derfner schreef een interessant artikel over de insteek van dit plan. Waar het afwijkt van allerlei discussies in de linkse media is op het punt van de schuldvraag. Ook critici van Israël – met name de joodse – zijn altijd in het paradigma van waar er twee vechten hebben er twee schuld blijven hangen. Velen ter linkerzijde van Israëls linkse politiek (die naar onze begrippen gewoon rechts is) omkleedden hun bedenkingen bij de disproportionele aanvallen en het agressieve nederzettingenbeleid met vele mitsen en maren, om maar duidelijk te maken dat de Palestijnen ook niet van smetten vrij zijn. En ondertussen ging de bezetting natuurlijk gewoon door, werden VN-resoluties getorpedeerd en werden zowel Gaza als de Westelijke Jordaanoever steeds onleefbaarder voor de Palestijnen.

Derfners eigen standpunt is duidelijk:

Er zijn zoveel mensen, in Israël en overzee, die weten dat dit land de verkeerde weg is ingeslagen en dat Netanyahu en de rechtse politiek het naar de hel leiden.

Derfner vindt dat de critici van Israël te laf zijn om de uiterste conclusie uit hun eigen kritiek te trekken: niet beide partijen zijn fout, maar Israël is fout, Netanyahu is fout. Netanyahu blijft schermen met onderhandelingen “zonder voorwaarden vooraf”, maar is tegelijkertijd duidelijk over het erkennen van Israël als joodse staat (= apartheid), over Jeruzalem als ondeelbare hoofdstad van Israël (overtreding van het internationaal recht) en over de onmogelijkheid van het recht op terugkeer voor de Palestijnen (dat geldt alleen voor joden).

Aanvankelijk had Obama nog wel de intentie een grens te trekken wat betreft de nederzettingen en Jeruzalem, maar onder druk van Israël en de zionistische lobby in Amerika keerde hij op zijn schreden terug. Obama gedraagt zich net als Tony Blair eerder: de bezetting mag gewoon doorgaan, als het maar stapje voor stapje gebeurt, zodat de internationale gemeenschap niet in opstand komt. De recente plannen van Israël om zowel in Oost-Jeruzalem als in verschillende delen van de Westelijke Jordaanoever grote aantallen huizen te bouwen zijn echter overduidelijk een reactie op steun voor de Palestijnen in de Verenigde Naties. Door deze symbolische overwinning en het feit dat Hamas als morele winnaar uit de laatste ronde gewelddadigheden kwam, zijn de ogen van het Westen kritischer gericht op de situatie dan voorheen. De door Egypte bereikte wapenstilstand na operatie Wolkkolom eerder deze maand betekende dat Hamas de facto een gesprekspartner voor vrede was.

Ik hoop dat dit een signaal wordt voor sociaal-liberale politici, diplomaten, deskundigen, denktankers en anderen om uit de kast te komen – om te stoppen evenwichtigheid te zoeken waar die niet is; om op te houden bang te zijn voor hoe de Israëlische gedachtenpolitie hen zal noemen; om te vergeten hoe hun meningen hen ‘positioneren’ in het politieke spectrum; en om minder de nuance te koesteren en meer oog te hebben voor morele helderheid.

Het is nog moeilijk te zeggen hoe dit initiatief zich zal houden in het zicht van de komende verkiezingen. Meretz is maar een klein partijtje en in de peilingen krijgt het maar een paar procent van de stemmen. Belangrijker is echter of het opgepikt wordt binnen en buiten Israël en of het belang ervan wordt ingezien in het licht van de ontwikkelingen van de afgelopen tijd. Israel en de Verenigde Staten zijn volledig geïsoleerd geraakt en binnen de Europese Unie is steeds meer draagvlak voor een rechtvaardige behandeling van de Palestijnen. Deze combinatie van een Arabisch plan dat door een Israëlische partij opnieuw leven wordt ingeblazen zou wel eens de laatste mogelijkheid kunnen zijn voordat de Palestijnen het laatste stukje eigen grond onder hun voeten zien verdwijnen.

Engelbert Luitsz

Haaretz: Meretz presents four-year path to peace based on Arab League initiative
(PDF-versie)

Larry Derfner: Meretz’s peace plan: A challenge to liberal timidity

 

6 comments for “Een verrassend vredesplan

  1. Egbert Talens
    December 28, 2012 at 9:44 pm

    Buitengewoon opmerkelijk… Ik houd even m’n adem in.

  2. likoednederland
    December 29, 2012 at 12:44 pm

    Meretz was de grote aanjager van de Oslo-akkoorden en wordt nu weggevaard door de Israelische kiezer. Ze geven dus ook zelf aan dat die niet gewerkt hebben om Israel vrede te brengen.

    • Arjan Fernhout
      December 30, 2012 at 11:49 am

      Als er één partij is die al het mogelijke gedaan heeft om vrede al die jaren te voorkomen, dan is het wel Likud. Ik had nog ergens een vertaling liggen van een gedeelte van een goed stuk (er zijn vele goede stukken) daarover die u in uw archief kunt steken:

      Likud en de islamisten zijn vreemde bedgenoten

      In 1977 besloot de toen net verkozen eerste minister van Israël en Likoed (Herut) oprichter Menachem Begin dat drastische maatregels nodig waren om de terugkeer van Arafat te blokkeren.

      Een jaar later, in een poging om Arafat’s populariteit in de bezette gebieden te ondermijnen, stemde de Begin-regering in met een verzoek van een 42-jarige verlamde religieuze leider in de Gazastrook, sjeik Ahmad Yassin, om zijn humanitaire organisatie, de Islamic Association licentie te verlenen. Later, bij het uitbreken van de eerste Intifada, creëerde de Islamiet Associatief een militaire arm genaamd Hamas.

      Begin’s opvolger was Yitzhak Shamir. Zowel Begin en Shamir waren leiders van de eerste terroristische organisaties die in Palestina opereerden in de jaren ’40 van de vorige eeuw.

      Onder Begin en later onder Shamir richtte Israël de “Village Leagues” op. Een systeem van lokale raden beheerd door Palestijnen die werden uitgekozen door Israël om leiding te geven aan de lokale stad en dorps-administraties in de bezette gebieden. Deze raden werden gefinancierd en gecontroleerd door Israël. Dit plan werd bedacht door Ariel Sharon, de toenmalige minister van Defensie. Sharon benoemde Menahem Milson, een professor in de Arabische literatuur en oud-decaan van de Hebreeuwse Universiteit, als eerste gezagvoerder over deze raden in november 1981. Minder dan een jaar later leidde de rol van Sharon in de Sabra en Shatilla bloedbaden tot een breuk en nam Milson ontslag.

      Voor de bezwaren tegen deze ondernemingen van veel Palestijnse islamitische leiders met inbegrip van de commissaris van de islamitische Waqf in de Gazastrook, Rafat Abu Shaban, benoemde Israël de nieuw gevormde “Islamic Association ‘, opgericht door Yassin, als de organisatie die deze klachten in behandeling moest nemen.

      Yassin was bereid om samen te werken met de Likud overheid, eveneens als doel om de seculiere invloed van Arafat over de Palestijnen te ondermijnen. Wat nog belangrijker is, en ook in overeenstemming met het Likud beleid, hij probeerde de oprichting van een Palestijnse staat op basis van land-voor-vrede te blokkeren.

      De Israëlische Likud overheid permitteerde Yassin om een krant te lanceren en goede doelen organisaties op te richten. Met de verhoogde financiële steun aan Yassin en de Israëlische fondsen voor de Villagrond Leagues bouwde de Islamiet Associatief nieuwe moskeeën, nieuwe scholen, ziekenhuizen en medische klinieken. De groep richtte een sociale dienst op en humanitaire organisaties en zette zich zelfs in om banen te het scheppen. Ondanks de latere gewapende strijd en zelfmoordaanslagen bleef Hamas zorgvuldig bijna 95 procent van de middelen die zij kreeg aanwenden voor deze waardige humanitaire projecten.

      Yassin’s volgelingen kregen veel invloed op de Villagrond Leagues, het door Israël opgezette plan om de PLO-invloed te ondermijnen door de positie van “lokale leiders” te versterken en waarvan Likud geloofde dat dit een politieke co-optie kon vormen.

      Yassin werd in eerste instantie niet betrokken bij het geweld. Het grootste deel van het geweld werd hetzij onder leiding van Arafat’s collega-organisaties, gevestigd in Libanon, of door de andere PLO paraplu partners, zoals de populaire Democratisch Front voor de Bevrijding van Palestina uitgevoerd. Binnen de bezette gebieden werd een andere islamitische groep met de naam Islamic Jihad worstelen om steun onder de Palestijnen.

      De “Islamic Association” was een schaduw-organisatie en een beschermkind van de meer radicale Moslim Broederschap, opgericht in 1928 in Egypte door Hasan al-Bana. De groep creëerde een Palestijnse tak in de jaren 1930, maar voerde een voornamelijk retorische strijd tegen onderdrukking in de Arabische wereld.

      In eerste instantie waren de Moslim Broederschap en de Islamic Association van sjeik Yassin geen voorstander van gewapende strijd tegen Israël. Yassin gebruikte de benadering van de Moslim Broederschap voor een langzame islamisering van de regio.

      In 1984 werd Shamir gedwongen tot een coalitieregering met de Labor partij onder Shimon Peres. Onder het gedeelde leiderschap met Peres die dit ambt twee jaar behield tot 1986 voordat deze het weer aan Shamir terug gaf. konden Likud-leiders met hun eigen ogen de serieuze achter-de-schermen-onderhandelingen zien tussen Labor-leiders en Arafat, die werd verbannen naar Tunesië.

      Yassin en de “Islamitische Vereniging” hebben geprofiteerd van een systeem van gecontroleerde Israëlische “Village Leagues,” ook wel dorpsraden genoemd. De Village Leagues werden grotendeels gefinancierd door Israël. Maar de islamitische vereniging mocht ook tientallen miljoenen meer per jaar ontvangen van ondersteunende Arabische regimes die boos waren op Arafat. De oprichting van de Village Leagues was de eerste poging van Israël om een ​​alternatief voor de PLO te stimuleren.

      Sjeik Yassin gebruikten het geld om een ​​netwerk van scholen, medische klinieken, sociale diensten, religieuze instellingen te beheren en om de directe dienstverlening aan de door armoede getroffen Palestijnse bevolking te regelen.

      Israël zag voordelen in de leagues die een broedplaats werden voor Palestijnse collaborateurs. Deze werden gechanteerd of omgekocht om rapportage te geven over de activiteiten van andere Palestijnen. Velen van hen hadden leiderschap-posities in de Village leagues en waren vriendelijk naar Israël.

      De Israëlische militairen gaven de leden van de leagues bescherming en wijd verspreide bevoegdheden. Maar liefst 200 van de leagues-leden kregen wapentraining door Israël. Israël’s Shin Bet betaalde gerekruteerde informanten in dit netwerk en Israëlische bronnen schatten dit aantal informanten tot in de duizenden. De Israëlische militairen regering hadden maar liefst 19.000 Palestijnen in dienst en 11.000 van hen werkten als leerkrachten, bedienden en bestuurders.

      De alles overlevende Arafat (dit stuk is geschreven in 2003) en de PLO accepteerden in 1988 een “twee-staten” oplossing op basis van “land voor vrede” onderhandelingen. Ondertussen reageerde Likud op deze pogingen door te proberen om “autonomie” te verkopen aan de islamistische beweging. De reactie van de Islamitische Vereniging kwam hen onverwachts. Men reagerende boos op het besluit van Arafat om Israël te erkennen en speculerend op Palestijnse emoties tijdens de Intifada omarmde de nieuwe organisatie Hamas openlijk de gewapende strijd tegen Israël.

      De eerste reactie van Arafat daarop was om controles op te leggen aan Hamas (zeker B.Netanyahu had een trackrecord om dit soort verzoeken niet in te willigen – A.F.), terwijl Israël overging naar een meer agressieve politiek, opsluiten en zelfs vermoorden van Hamas-leiders.

      Terwijl geheime besprekingen met Labor-leiders vorderden beval Arafat zijn aanhangers Village League leden te dwingen om af te treden wat in 1988 vonken geweld uitlokte tussen Hamas en Arafats Al-Fatah aanhangers. De kloof tussen Hamas en Al-Fatah werd verbreed toen Al-Fatah de 20ste verjaardag van de slag van Karameh van 21 maart 1968.

      Karameh was een dorp in Jordanië aan de grens met de Westelijke Jordaanoever, dat voornamelijk uit Palestijnse vluchtelingen bestond. Daar had Arafat en zijn Al-Fatah factie hun hoofdkantoor opgezet en richtten hun gewapende strijd tegen Israël.

      De invasie van Israëlische troepen in Karameh werd geconfronteerd met felle tegenstand van de door Arafat geleide guerrilla verdedigers. Voor Arabieren was dat met name van belang vanwege hun vernedering bij de nederlaag tegen Israël in juni 1967 (een door Israël uitgelokte oorlog door zeker drie jaar durende provocaties – A.F.). De successen in die strijd maakte Arafat populair onder de Palestijnen.

      Tijdens deze herdenking namen Palestijnse leiders van de Village Leagues massaal ontslag. De Palestijnse burgemeester van Beitunia, Abdallah Rezaq, was de eerste die zijn gemeenteraad ontbond.

      De belangrijkste elementen in de stagnatie van de groei van Hamas was echter de comeback van Labor die in 1992 in Israël de macht greep en de terugkeer van Yasser Arafat op de Westelijke Jordaanoever en de Gazastrook. (de situatie die daarna ontstond zal in de toekomst nooit herhaald worden. 1) Irak was door de golfoorlog etc. geen echte bedreiging meer voor Israël 2) Arafat werd door Israël toegelaten omdat men wel wist hoe zwak deze stond: hij steunde Saddam Hussain bij de inval in Koeweit om na de golfoorlog te zien dat 100.000+ in Koeweit werkende Palestijnen het land uit werden gejaagd. 3) Rechtse facties hadden tweedracht gezaaid onder Palestijnen. Er was nauwelijks nog een excuus te vinden om geen profijtelijke vrede te sluiten. Maar de afstammelingen van de Khazaren (“The Thirteenth Tribe” van Arthur Koestler – die zich ooit bij vergissing tot het zionisme bekeerde – is gratis te lezen via internet en niet alleen door Shlomo Sand bevestigd. Als men de naam van schrijver in het zoekvenster van Mondoweiss.net intikt, dan kan men andere joodse geleerden vinden die zich hierin verdiept hebben) die zich zionisten noemen hebben dit op vele (fascistoïde) manieren ondergraven – A.F.).

      Hamas is geboren

      Gesterkt door Village League financiering en een uitgebreid netwerk van charitatieve instellingen die populair waren onder de Palestijnen gaf Yassin toestemming voor de oprichting van een militaire arm van de Islamitische Vereniging in 1987, die hij Hamas noemde. De eerste aanvallen van Hamas werden gelanceerd in januari 1998, beide tegen Israëlische militaire doelen en zelfs tegen Arafat’s Fatha loyalisten in de Gazastrook.

      Het acroniem Hamas komt van de Arabische naam, de Islamitische Verzetsbeweging (Harakat al-Muqawama al-Islamiya). In het Engels vertaalt zich het woord als “ijver.” Het was passend om Yassin’ s doelstellingen te benadrukken. De Moslim Broederschap en haar zusterorganisaties hanteerden een beleid van geleidelijke islamisering van de Arabische wereld en Palestina. Het was een beleid dat Hamas afwees omdat het te langzaam zou zijn.

      Er is sprake van een wrede ironie in de transformatie van de welwillende religieuze grondslag van de organisatie van Yassin in een guerrillabeweging. Begin en zijn opvolger Yitzhak Shamir waren beide hoofd van de eerste twee terroristische organisaties in Palestina tijdens de jaren ’40 van de vorige eeuw. Shamir leidde de Stern Gang en Menachem Volfovitsj Begin leidde het grotere Irgun Zvi Leuhmi. De twee groepen werkten samen en waren verantwoordelijk voor de invoering van terroristische technieken in Palestina waaronder autobommen, moorden, ontvoeringen, kapingen van militaire voertuigen en het lynchen van Britse soldaten in de olijfgaarden buiten Jeruzalem. Zij waren verantwoordelijk voor de bijna volledige vernietiging van het King David Hotel door een autobom en voor de massamoord op burgers in het Palestijnse dorp Deir Yassin in de buurt van Jeruzalem.

      Begin en Shamir begrepen precies wat ze hadden gecreëerd. Knesset lid Avraham Poraz (Shinui) vertegenwoordigde de woede van andere Israëlische leiders die Likud de schuld gaven van de creatie van Hamas. “Likud heeft Hamas naar hun hand gezet omdat zij weigeren te praten met de PLO,” zei hij. (Yitzhak Rabin drukte het krachtiger uit: “Door het vervangen van ‘PLO-terrorisme’ door ‘shia-terrorisme’ heeft Israël het meest stompzinnigste gedaan in de oorlog tegen terrorisme. Geen enkele PLO-terrorist zou het in zijn hoofd halen om van zichzelf een levende bom te maken.” Waar het op neerkomt is dat Likud doelbewust het islamisme met alle mogelijke middelen ondersteunde ondanks het besef dat nogal wat aanhangers van deze beweging het leven beschouwen als een passage naar een hoger doel. Ten koste van het eigen volk. Voor mij is dat fascisme by definition – A.F.) ….

      http://www.counterpunch.org/hanania01182003.html

      De aard van Menachem Volfovitsj Begin en de door hem opgerichte partij was meer dan een halve eeuw geleden al een doorn in het oog bij beroemde joden als Albert Einstein en Hannah Arendt en deze drukten zich destijds in een brief aan de New York Times op een manier uit over Likud die wat mij betreft nog steeds actueel is:

      http://ia700204.us.archive.org/21/items/AlbertEinsteinLetterToTheNewYorkTimes.December41948/Einstein_Letter_NYT_4_Dec_1948.pdf

  3. Egbert Talens
    December 29, 2012 at 2:38 pm

    @ Likoed Nederland: kunt u dat hard maken, dat Meretz de grote aanjager van de Oslo-akkoorden was? [ En 'weggevaard' moet ws. 'weggevaagd' zijn; althans zo heb ik dat gelezen, maar dit terzijde. ]

  4. likoednederland
    December 30, 2012 at 11:53 am

    Onder andere in de persoon van Yossi Beilin, destijds minister van Meretz, dat is zo terug te vinden op internet.
    Inderdaad een typefout, moet weggevaagd zijn. Toen hadden ze 12 zetels (10% van de 120), nu nog 3.

  5. Egbert Talens
    January 1, 2013 at 6:10 pm

    Behalve bevestiging van uw bewering dat via internet valt vast te stellen dat Yossi Beilin van Meretz in Oslo aanwezig was om de ‘Oslo’-akkoorden tot stand te brengen, kan ook vastgesteld worden dat diezelfde YB zich thans (c.q. geruime tijd daarna) distantieert ván die akkoorden; zozeer zelfs dat hij het Mahmud Abbas kwalijk neemt dat deze géén afstand van die akkoorden wenst te nemen, kennelijk om niet bij president Barak Obama uit de gunst te raken.
    Het kan nmbm geen kwaad in gedachten te houden, dat tijdens die besprekingen in de bossen rond Oslo, waar alle betrokken personen in één gebouw waren ondergebracht, van Israelische kant de nodige volkenrechtelijke deskundigen aanwezig waren, om te assisteren bij het opstellen van de tekst van die DOP, Declaration on Principles; een tekst die nog maar een begin was van wat er later aan toegevoegd zou worden. Bijvoorbeeld het indelen van de Westelijke Jordaanoever in A, B, en C-gebieden, met de nodige omschrijvingen van de wáre betekenis ‘in casu’… Hiermee beoog ik te verwijzen naar wat Amira Hess, Ha’aretz-correspondente, in samenhang met die akkoorden eens heeft geschreven:
    the Oslo Accords (full of traps laid by smart Israeli lawyers)…

Comments are closed.