Chomsky in Gaza

Noam Chomsky in Gaza, oktober 2012

Noam Chomsky bezocht deze week voor het eerst de Gazastrook. Hij was daar in verband met een congres over taal en literatuur aan de Islamitische Universiteit Gaza (IUG). Chomsky was een van de eerste intellectuelen die zich onomwonden uitsprak over de koers die Israël had besloten te varen, in een tijd dat de meeste mensen met kennis van zaken en enig gezag liever voor hun carrière kozen.
Via Egypte kon hij deze keer met een delegatie geleerden Gaza binnenkomen. In 2010 was hem al eens de toegang tot de Westelijke Jordaanoever ontzegd, waar hij een lezing zou houden. Zijn eenvoudige boodschap dat de Palestijnen het recht hebben om in vrede en vrijheid te leven is kennelijk voor Israël een zeer subversieve gedachte. De reis uit Egypte en via de grensplaats Rafah naar Gaza was zeer moeilijk, maar uiteindelijk zag Chomsky ook wat hij had willen zien.

In dezelfde week dat het schip de Estelle met hulpgoederen naar Gaza koerste en daar vandaag volgens de laatste berichten is tegengehouden door het Israëlische leger, is Chomsky aanwezig om te laten zien dat hij, hoe oud hij ook is, nog steeds in staat is weer een nieuw element aan zijn activisme toe te voegen. Elisha Baskin had wel een punt toen ze zich afvroeg waar de Palestijnen waren tijdens het Russell-tribunaal, maar Chomsky laat zien dat niet alle critici van Israël hun gal spuien vanuit een comfortabele studeerkamer.

Hij blijft nog even in de regio. Zal als het even kan nog een lezing geven en praten met leden van de NGO’s, met name de mensenrechtenorganisaties. Zijn aanwezigheid alleen moet vele Palestijnen een beetje hoop geven. De grote aantallen Palestijnen die – misschien soms tegen beter weten in – blijven vasthouden aan geweldloos verzet, hebben meer dan wat dan ook behoefte aan eerlijke exposure, aan een andere beeldvorming dan die met miljoenen euro’s door Israël wordt verzonnen.

Chomsky (en vele anderen natuurlijk); de dappere reis van de  Estelle na het bloedbad twee jaar geleden op de Mavi Marmara; de moooie uitzending van Tegenlicht ‘Rawabi, de beloofde Palestijnse stad‘; het voor velen pijnlijke feit dat de enige Israëlische gevangene die Hamas had, Gilad Shalit, (tegen duizenden gevangen Palestijnen), goed behandeld was, in schril contrast met de behandeling van zelfs minderjarige gevangenen door Israël (bijvoorbeeld onlangs nog door Richard Falk); het zijn allemaal hoopvolle gebeurtenissen die zouden moeten leiden tot een serieuze discussie, niet eentje die bij voorbaat wordt doodgeslagen met termen als ‘veiligheid’, ‘antisemitisme’, ‘terrorisme’, etc.
De extremisten aan zowel Palestijnse als Israëlische kant vertegenwoordigen niet de grote massa, al kunnen ze met slimme taktieken, gebaseerd op irrationele angsten, wel zorgen voor veel onheil en daarmee uitstel van een meer rationele benadering.

Op 28 september 2000 bezocht Ariel Sharon de Tempelberg, een provocatie die de Tweede Intifada ontketende. Het is te optimistisch te hopen dat het bezoek van Chomsky een dergelijke impact heeft, in positieven zin dan deze keer, maar we moeten het zeker niet onderschatten. De mainstream kranten besteden weinig tot geen aandacht aan dit icoon van moreel gezag, in de veel grotere wereld van wat er werkelijk gebeurt is hij echter alom aanwezig.

Engelbert Luitsz

Chomsky makes first Gaza visit